Η Σαρακοστή με άλλο μάτι

- Η νηστεία δεν είναι μόνο στην τροφή! -



DISCLAIMER: Το παρόν άρθρο αναφέρεται σε ζητήματα πίστης και θρησκείας. Συγκεκριμένα αναφέρεται στη θρησκεία του Ορθόδοξου Χριστιανισμού και τις παραδόσεις της. Δεν σκοπεύει να κρίνει ή να προσηλυτίσει. Είναι ένα άρθρο γνώμης και δεν βασίζεται σε συγκεκριμένη θρησκευτική βιβλιογραφία.


Η Σαρακοστή είναι η πιο σημαντική περίοδος νηστείας στο εκκλησιαστικό ημερολόγιο των Ορθοδόξων Χριστιανών, η οποία προετοιμάζει τους Χριστιανούς για τη μεγαλύτερη εορτή του εκκλησιαστικού ημερολογίου, το Πάσχα. Είναι η αρχαιότερη από τις μεγάλες νηστείες της Ορθόδοξης Εκκλησίας, καθώς καθιερώθηκε τον 4ο αιώνα. Αρχικά διαρκούσε έξι εβδομάδες ενώ αργότερα, προστέθηκε και η έβδομη εβδομάδα, η Μεγάλη Εβδομάδα.


Είναι το «εργαστήρι», όπου ο χαρακτήρας του πιστού ανυψώνεται και εδραιώνεται πνευματικά, όπου η ζωή του επιστρέφει και αφιερώνεται ξανά στη διδασκαλία και τα ιδεώδη του Ευαγγελίου, όπου η νηστεία και η προσευχή κορυφώνονται με τη βαθιά πεποίθηση της ζωής, όπου η απάθεια και η αδιαφορία μετατρέπονται σε έντονες δραστηριότητες πίστης και καλών έργων.


Τα τρόφιμα που παραδοσιακά απέχουμε είναι το κρέας, τα ψάρια, τα αυγά, τα γαλακτοκομικά προϊόντα, το κρασί και το λάδι. Εάν η Μεγάλη Εορτή του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου πέφτει κατά τη Σαρακοστή, τότε το ψάρι, το κρασί και το λάδι, επιτρέπονται εκείνη την ημέρα. Η Μεγάλη Εορτή του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου (25 Μαρτίου), είναι η πιο σημαντική από τις σταθερές εορτές. Θεωρείται ότι είναι τόσο σημαντική ώστε ουδέποτε μετακινείται, ακόμα και αν συμπέσει με την Κυριακή του Πάσχα (ένα σπάνιο και ιδιαίτερο περιστατικό, το οποίο είναι γνωστό ως Κύριο-Πάσχα). Η νηστεία επίσης μετριάζεται και οι πιστοί επιτρέπεται να καταναλώσουν ψάρι (εκτός και αν είναι Μεγάλη Παρασκευή ή Μεγάλο Σάββατο). Ενώ, σε άλλες καθημερινές της Σαρακοστής, δεν επιτρέπεται κανένας εορτασμός με τέλεση της κανονικής Θείας Λειτουργίας, κατά την εορτή του Ευαγγελισμού τελείται η Λειτουργία του Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου, ακόμα και αν η ημέρα συμπίπτει με τη Μεγάλη Παρασκευή.


Πηγή: Μεγάλη Τεσσαρακοστή

 

Αρκεί όμως η αποχή από ορισμένες τροφές για να δηλώνουμε με σιγουριά πως νηστέψαμε ως έπρεπε, άρα και πως είμαστε έτοιμοι να εισέλθουμε στη Μεγάλη Εβδομάδα και την Ανάσταση;


Όχι, δεν αρκεί. Γιατί η νηστεία δεν είναι μόνο στη τροφή. Όποιον ιερωμένο κι αν ρωτήσουμε, όσο υπέρ ή κατά κι αν είναι της αυστηρής αποχής από τις μη νηστίσιμες τροφές, σίγουρα θα είναι υπέρ της άποψης πως όταν νηστεύουμε οφείλουμε να απέχουμε και από άλλα πράγματα εκτός από το κρέας ή το λάδι.


Να απέχουμε από το κουτσομπολιό, από το θυμό, από τις βλασφημίες, από τους καυγάδες, από την παρορμητικότητα, από την απληστία, από τη μεγαλομανία και από το μίσος.


Τί σημασία έχει να έχουμε νηστέψει από όλες τις απαιτούμενες τροφές, να έχουμε εξομολογηθεί, να έχουμε κοινωνήσει, αν δεν νηστέψαμε από όλα τα συναισθήματα, τις σκέψεις και τις πράξεις που μας καθιστούν αμαρτωλούς;


Δεν υπάρχει άνθρωπος αναμάρτητος κι όσο κι αν νηστέψει ή τηρήσει τους εκκλησιαστικούς κανόνες πάλι αμαρτωλός θα μείνει. Γιατί το μόνο εύκολο είναι να στερηθείς για μερικές μέρες ορισμένες τροφές. Όμως, είναι δύσκολο να νηστέψεις πνευματικώς. Κι όμως εκεί κρύβεται όλη η ουσία της νηστείας. Στο πνεύμα.


Αν φέτος επιθυμείς να νηστέψεις κατά τη διάρκεια της Σαρακοστής, τότε σου προτείνω να τη δεις... με άλλο μάτι. Επικεντρώσου πρώτα στο πνεύμα και τη ψυχή σου και έπειτα στο σώμα σου.


Όπως έχω ακούσει και μερικούς ιερείς να λένε: "Σημασία στη νηστεία δεν έχει τι καταναλώνουμε αλλά τι παράγουμε".


Τί είναι χειρότερο, να φας κρέας κατά τη διάρκεια της Σαρακοστής ή να ξεστομίζεις λόγια θυμού, μίσους, φθόνου, κοροϊδίας; Είναι χειρότερο να κοινωνήσεις ενώ έχεις καταναλώσει λάδι ή ενώ έχεις κάνει έστω και άσχημες σκέψεις για τον συνάνθρωπό σου;


Κατανοώ την ανάγκη των ανθρώπων να τηρούν τους κανόνες που έχει θεσπίσει η εκκλησία εδώ και αιώνες, αλλά αρνούμαι να κατανοήσω την υποκρισία των ανθρώπων οι οποίοι νηστεύουν για το "φαίνεσθαι". Φροντίζουν όλη τη Σαρακοστή όχι να μην ακουμπήσουν κρέας, αλλά ούτε και να το δουν. Έρχεται η Μεγάλη Εβδομάδα και είναι εκεί παρόντες στην εκκλησία, ντυμένοι με τα καλά τους ρούχα. Είναι εκεί παρόντες σε περίοδο νηστείας έτοιμοι να κρίνουν και να κουτσομπολέψουν κάθε άνθρωπο που μπαίνει μέσα στην εκκλησία. Να τον κουτσομπολέψουν για τα ρούχα που φοράει, για το αν είναι χτενισμένος ή όχι, για τον αν προσκύνησε όλες τις εικόνες του ναού, τις μισές ή μόνο τις βασικές, για το αν έκανε τον σταυρό του, για το αν άναψε κεράκι, τις γυναίκες για το αν φοράνε φούστα ή παντελόνι. Ακόμα και για το αν αναπνέει. Είναι εκεί σε περίοδο νηστείας έτοιμοι να αρθρώσουν μια άποψη για τους πάντες και τα πάντα. Αλλά νηστεύουν το κρέας. Σημαντικό!


Αυτοί οι άνθρωποι είναι εκείνοι που θα μεταλάβουν και τη στιγμή που θα βγουν από το ναό θα βρίσουν, θα φωνάξουν, θα τσακωθούν, θα καταδικάσουν, θα ρίξουν τις ευθύνες σε κάποιον άλλον, θα κοροϊδέψουν, θα σχολιάσουν εκεί που δεν έχουν δουλειά να το κάνουν. Αλλά νηστεύουν το κρέας. Σημαντικό!


Είναι οι άνθρωποι που θα ακολουθούν τον Επιτάφιο με το κεράκι φυσικά στο χέρι και θα συζητάνε χαμηλόφωνα σε όλη τη διάρκεια της ακολουθίας με τους διπλανούς τους, θα γυρίζουν διαρκώς πίσω για να κάνουν παρατήρηση στους υπολοίπους που ακολουθούν, ώστε να προσέξουν να μην τους κάψουν, με τόνο άγριο και απαιτητικό, χωρίς καμία κατάνυξη. Αλλά νηστεύουν το κρέας. Σημαντικό!


Είναι οι άνθρωποι που θα κοιτάξουν επικριτικά έναν αλλοδαπό άνθρωπο, που θα κρίνουν τις προσωπικές επιλογές των υπολοίπων, που θα αρνηθούν να δώσουν τη θέση τους σε έναν ηλικιωμένο άνθρωπο στα μέσα, που θα συμπεριφερθούν στους υπαλλήλους λες και είναι δούλοι τους, που θα κρίνουν και θα δικάσουν όποιον τολμήσει να τους πει πως φέτος δεν θα νηστέψει γιατί δεν θέλει ή δεν μπορεί. Αλλά νηστεύουν το κρέας. Σημαντικό!


Δεν τους κρίνω όμως. Είναι ελεύθεροι να κάνουν ό,τι θέλουν, να πιστεύουν όπως και όσο θέλουν. Αλλά το ίδιο είμαστε και εμείς.


Είμαστε ελεύθεροι να νηστέψουμε όλη τη Σαρακοστή ή μόνο τη Μεγάλη Εβδομάδα ή καθόλου. Είμαστε ελεύθεροι να νηστέψουμε μόνο το κρέας αλλά όχι τα γαλακτοκομικά. Είμαστε ελεύθεροι να κοινωνήσουμε χωρίς να έχουμε εξομολογηθεί. Είμαστε ελεύθεροι να μην κοινωνήσουμε καθόλου.


Είμαστε ελεύθεροι να πάμε στην εκκλησία με αθλητική εμφάνιση κι όχι λες και πηγαίνουμε στα μπουζούκια. Είμαστε ελεύθεροι να κάνουμε τον σταυρό μας όποτε και όσες φορές θέλουμε. Είμαστε ελεύθεροι να ανάβουμε κανένα, ένα ή δέκα κεράκια. Είμαστε ελεύθεροι να μην προσκυνήσουμε καμία εικόνα ή να προσκυνήσουμε κάθε εικόνα που βρίσκεται μέσα στην εκκλησία.


Γιατί η πίστη έχει αξία μόνο όταν υπάρχει και εκδηλώνεται με τη θέλησή μας. Χωρίς κανόνες και περιορισμούς.


Αν θέλεις να νηστέψεις φέτος τη Σαρακοστή, να το κάνεις με όποιον τρόπο και σε όποιο βαθμό εσύ θέλεις. Δεν σημαίνει πως δεν είσαι "καλός/η Χριστιανός/η", δεν σημαίνει πως κάνεις κάτι λάθος, δεν σημαίνει πως δεν πιστεύεις.


Οι άνθρωποι πάντα θα κρίνουν ό,τι κι αν κάνουμε. Η κρίση του Θεού όμως είναι αυτή που έχει σημασία. Και ναι, μπορεί εμείς να κάνουμε λάθος με την "εναλλακτική" μας νηστεία. Ποιος ξέρει;


Ας κρατήσουμε όμως αυτό που είχε πει ο Χριστός:


"Μην κρίνεις ίνα μη κριθείς".


Ας κάνει ο καθένας αυτό που θεωρεί καλύτερο. Ας εκδηλώνουμε την πίστη μας με όποιον τρόπο θέλουμε. Ας σεβόμαστε ο ένας τις επιλογές του άλλου. Στο τέλος θα δούμε ποιος είχε δίκιο. Μπορεί να έχουμε δίκιο όλοι μας. Ειδικά αν έχουμε τηρήσει με όλη μας την καρδιά και το είναι τη μεγαλύτερη και σπουδαιότερη εντολή που οφείλουμε να ακολουθούμε ως Χριστιανοί.


"Αγαπάτε αλλήλους".

 

Αυτό ήταν για σήμερα! Μην ξεχάσεις να μοιραστείς μαζί μου τις δικές σου σκέψεις, είτε αφήνοντας ένα σχόλιο, είτε με προσωπικό μήνυμα, να κάνεις like και share, να βρεις το "Skepsis by Athanasia" στο Facebook και στο Instagram, να εγγραφείς στο newsletter, ή μην κάνεις και τίποτα βρε παιδί μου. Μου φτάνει που ήσουν εδώ! Γενικά είσαι ελεύθερος/η/ο να κάνεις ό,τι θέλεις!


Εγώ εδώ σε αποχαιρετώ! Τα λέμε σε ένα επόμενο άρθρο*. Μέχρι τότε να κάνεις τον κόσμο μας καλύτερο και να εκφράζεσαι ελεύθερα! Σε ευχαριστώ που ήσουν για μια ακόμα φορά στο "Skepsis by Athanasia"!


*Νέο άρθρο ανεβαίνει κάθε Τετάρτη, Παρασκευή & Κυριακή στις 15:00 (ώρα Ελλάδος)!

9 views