Η δύναμη της γνώσης. #dynamicsociety

"Γνώση είναι η μετεξέλιξη στον νου της καταγεγραμμένης πληροφορίας και εμπειρίας που παρέχει την εξοικείωση, την αντιληπτότητα και την κατανόηση των πραγμάτων και δίνει επιδεξιότητα και δυνατότητα καθοδήγησης στη λήψη αποφάσεων. Αποκτάται μέσω της εμπειρίας ή της εκπαίδευσης με την πρόσληψη πληροφορίας, την ανακάλυψη και τη μάθηση."


Ο άνθρωπος από τη στιγμή που γεννιέται, έρχεται αντιμέτωπος με τη γνώση.


Σαν μωρά καλούμαστε να μάθουμε να γυρίζουμε μόνοι/ες/α μας μπρούμυτα, ή να περπατάμε. Κι όταν καταφέρνουμε να τελειοποιήσουμε μια από αυτές ή και άλλες πολλές βρεφικές δεξιότητες, ο κοινωνικός μας περίγυρος ενθουσιάζεται. Οι γονείς δεν πιστεύουν στα μάτια τους, οι γιαγιάδες και οι παππούδες ξανανιώνουν, αφού "του παιδιού τους το παιδί είναι δυο φορές παιδί τους", ενώ θείες, θείοι, νονοί και νονές σπεύδουν να μοιραστούν την χαρά στα social media, δίχως να διστάζουν να δηλώσουν την περηφάνεια τους που το παιδί μεγαλώνει, αναπτύσσεται και κυρίως μαθαίνει.


Αργότερα στη ζωή, ο άνθρωπος ως παιδί, πηγαίνει στο σχολείο. Εκεί, έρχεται αντιμέτωπος με γνωστικά αντικείμενα όπως τα μαθηματικά, η γλώσσα, η ιστορία, τα αγγλικά κι άλλα πολλά. Οι γονείς δεν διαπραγματεύονται το παιδί τους να πάει στο σχολείο αδιάβαστο, ή να μην γράψει καλά σε κάποιο διαγώνισμα. Κι όταν το παιδί διαπρέπει ως μαθητής, γονείς, δάσκαλοι κι ευρύτερη οικογένεια, καμαρώνουν και λένε "Το παιδί θα γίνει κάτι σπουδαίο". Για να μην αναφερθούμε κιόλας στις οικογένειες τύπου "Τι θέλει το παιδί; Κιθάρα θέλει να μάθει; Ντραμς; Ιταλικά; Στίβο; Μπάσκετ; Κολυμβητήριο; Ιππασία; Να το πάμε να μάθει!", οι οποίες δίνουν ό,τι έχουν και δεν έχουν για να αποκτήσει γνώσεις και εμπειρίες το παιδί, για να καταφέρει να επιβιώσει το παιδί στην κοινωνία της γνώσης και της πληροφορίας, για να γίνει το παιδί τους κάτι σπουδαίο.


Φτάνει, όμως, και η στιγμή που ο κοινωνικός περίγυρος αδιαφορεί για το κατά πόσο ο άνθρωπος, ο οποίος κάποτε ήταν το μωρό που χειροκροτούσαν και ο μαθητής του δημοτικού που επιβράβευαν, είναι ένα άτομο με γνώσεις, ένα κοινωνικό ον που δίνει βάση στη δύναμη της γνώσης. Γιατί ο "γνωστικός" άνθρωπος από πρότυπο και παράδειγμα προς μίμηση, γίνεται μπανάλ και μη-κουλ.


Και γιατί φτάνει αυτή η στιγμή; Δεν είναι λίγο ουτοπικό στο σήμερα, στην επονομαζόμενη κοινωνία της γνώσης και της πληροφορίας, ο άνθρωπος να απομακρύνεται από τη φιλοδοξία απόκτησης γνώσης;


Αν ρωτάτε εμένα, ναι είναι, αλλά ποια είμαι εγώ για να επιβεβαιώσω κάτι τόσο υποκειμενικό όσο η υπόσταση μιας ουτοπίας; Το μόνο που μπορώ όμως να κάνω, όπως και κάθε άλλος ελεύθερος άνθρωπος στον κόσμο αυτό, είναι να μοιραστώ και να εκφράσω την ταπεινή μου γνώμη, για ένα ζήτημα που με αφορά ως πολιτικό και κοινωνικό ον.


Όλοι/ες/α μας, ή έστω οι/τα περισσότεροι/ες/α από εμάς - όσοι/ες/α δεν συγκαταλέγονται στην παρακάτω κατηγορία είναι οι/τα τυχεροί/ες/α της υπόθεσης-, έχουμε βρεθεί κάποια στιγμή στη ζωή μας μάρτυρες ή εμπλεκόμενοι/ες/α σε μια συζήτηση του τύπου:

"Μα καλά και γιατί το μαθαίνεις αυτό;"

"Έτσι, γιατί με ενδιαφέρει" ή "Επειδή θέλω να εμπλουτίσω το βιογραφικό μου" ή "Γιατί θέλω να πάρω υποτροφία σε πανεπιστήμιο του εξωτερικού" κι άλλα πολλά.

"Τζάμπα χάνεις τον χρόνο σου (ή/και τα λεφτά σου) τώρα αυτά δεν χρειάζονται." ή "Σπασικλάκι μια ζωή" ή "Έφτασες 30 χρονών, βρες απλώς μια δουλειά πάνω στο αντικείμενό σου." κι άλλα πολλά.


Κι ερωτώ εγώ: Ποιο είναι το αντικείμενό μου; Είναι δυνατόν να γνωρίζει κάποιος άλλος, όποιος κι αν είναι αυτός, καλύτερα από τον/την/το ενδιαφερόμενο/η/ο , ποιο είναι το αντικείμενό του;


Ο Άνθρωπος, γενικά, έχει την εντύπωση πως γνωρίζει καλύτερα και περισσότερα από τον άλλον, καθώς επίσης και την τάση να "φυτρώνει εκεί που δεν τον σπέρνουν". Κρίνει και πολλές φορές κατακρίνει την επιλογή κάποιου να αφιερώσει τη ζωή του ή ένα κομμάτι από αυτή, στη γνώση. Θεωρεί πως αυτό είναι αδύνατο. Μα να έχεις φτάσει 30 και να μην έχεις βρει δουλειά πάνω στο αντικείμενό σου; Ντροπή!


Λες και το αντικείμενο του κάθε ανθρώπου δεν αλλάζει, δεν μεταβάλλεται, δεν αναδιαμορφώνεται. Μένει το ίδιο για μια ζωή. Ψέματα!


Για σκεφτείτε! Όταν ήμασταν παιδιά το αντικείμενό μας ήταν το σχολείο, τα μαθήματα που κάναμε σε αυτό και όποιες εξωσχολικές δραστηριότητες είχαμε. Αργότερα, αντικείμενο για κάποιους μπορεί να ήταν μια σχολική μπάντα, ή μια θεατρική ομάδα, ή η προπόνηση σε κάποιο άθλημα. Ενώ, για κάποιους άλλους μπορεί να ήταν τα video games ή οι ταινίες, ή η εξερεύνηση νέων ειδών μουσικής. Μεγαλώνοντας, το αντικείμενο για κάποιους ήταν η σχολή τους, ή/και η δουλειά τους, ενώ για άλλους τα ταξίδια, η ανεύρεση νέων χόμπυ και η απόκτηση εμπειριών. Θα μπορούσαμε ακόμα να πούμε πως αντικείμενο για πολλούς ανθρώπους αποτελεί ο γάμος, η δημιουργία οικογένειας και η ανατροφή των παιδιών.


Κι αν το αντικείμενο είναι απλά οι εναλλαγές στον εργασιακό τομέα; Μια κοπέλα, παραδείγματος χάριν, βρίσκει την πρώτη της δουλειά ως πωλήτρια. Στη συνέχεια αλλάζει και γίνεται γραμματέας. Μετά δημιουργεί το δικό της κανάλι στο YouTube κι έχει έσοδα ως ελεύθερη επαγγελματίας. Έπειτα ξεκινά μια δικιά της εταιρεία με παπούτσια και γι' αυτό αποφασίζει να σπουδάσει διοίκηση επιχειρήσεων, αλλά όταν φτάνει γύρω στα 60 συνειδητοποιεί πως αυτό δεν την ολοκληρώνει πλέον ως άνθρωπο, μεταβιβάζει την εταιρεία και αγοράζει μια φάρμα στην εξοχή, ενώ γίνεται έμπορος στις τοπικές αγορές. Στα 65 της παντρεύεται και συνεχίζει τη ζωή της γνωρίζοντας πως έζησε όπως ήθελε, αφού δεν δίστασε στιγμή να αναζητά την γνώση, η οποία με τη σειρά της φέρνει την εμπειρία, έπειτα από την οποία ακολουθεί η πληρότητα κι η ευτυχία.


Αυτή η ιστορία δεν είναι φανταστική, αλλά πέρα για πέρα αληθινή. Ας πούμε ότι κάπου έτυχε να την ακούσω.


Ποιος είναι, λοιπόν, αυτός ο άνθρωπος που κρίνει και καθορίζει το αντικείμενο του κάθε ανθρώπου;


Ο ίδιος μας ο εαυτός. Γιατί μόνο εμείς γνωρίζουμε τι είναι αυτό που θέλουμε κι ονειρευόμαστε την εκάστοτε στιγμή της ζωής μας. Γιατί είναι απόλυτα φυσιολογικό και υγιές ο άνθρωπος να μαθαίνει διαρκώς!


Αλλά, ας επιστρέψουμε λίγο στο γιατί φτάνει η στιγμή που ο "γνωστικός" άνθρωπος "παλιώνει".


Κατά τη γνώμη μου, αυτή η στιγμή ξεκινάει κάπου στην εφηβεία. Όταν, εισαγόμαστε σε μία εντελώς διαφορετική βαθμίδα εκπαίδευσης και όταν το peer pressure γυρίζει στο μυαλό μας σαν τη μέλισσα γύρω από το λουλούδι. Τότε είναι που, όσο και να θες να γίνεις αυτός ο "γνωστικός" άνθρωπος που θέλει να μαθαίνει διαρκώς, δεν μπορείς να το πετύχεις στο εκατό τοις εκατό, γιατί εκούσια ή ακούσια επηρεάζεσαι από αυτόν τον συμμαθητή-συνομήλικο που είναι το δημοφιλές παιδί στο σχολείο, που πάντα συγκεντρώνει όλες τις ψήφους και βγαίνει πρόεδρος, που στα πάρτυ του γίνεται το αδιαχώρητο, αλλά μάντεψε...εσύ δεν είσαι καλεσμένος. Γιατί μέχρι εκείνη τη στιγμή κυνηγάς τη γνώση, ενώ αυτό το παιδί-πρότυπο έχει στρέψει το ενδιαφέρον του αλλού.


Κάποια στιγμή αντιλαμβάνεσαι πως "η μπογιά σου δεν περνάει" και θες να νιώσεις μέλος μιας παρέας. Τότε είναι που θυσιάζεις τη γνώση και μαζί της ένα καλύτερο μέλλον, στο βωμό του peer pressure. Το έχω κάνει κι εγώ, μην άγχεσαι!


Σημασία έχει να καταφέρεις να ανακτήσεις από τις στάχτες ό,τι απέμεινε από τη Γνώση, κι αυτό για να το κάνεις θες στήριξη και αφύπνιση από τον κοινωνικό σου περίγυρο. Αλλά, όταν όλοι, ή έστω κάποιος που έχεις ως πρότυπο, επιβραβεύουν την μετάλλαξη από τον άριστο μαθητή του δημοτικού, στο κουλ παιδί του γυμνασίου-λυκείου, τότε κι εσύ θεωρείς πως είναι κουλ να είσαι έτσι.


Τότε είναι που επιβεβαιώνεις μέσα σου πως η γνώση παύει να είναι κουλ.


Κι αυτή η νόρμα που δημιουργείται στον πυρήνα της παιδείας και της εκπαίδευσης, το σχολείο, πρεσβεύει μια πραγματικότητα μακριά από καθετί επιμορφωτικό. Μια νόρμα που "το σκάει" από την αυλόπορτα του σχολείου και βγαίνει έξω στην κοινωνία, μεγαλώνει μόνη της χωρίς να της δίνει κανένας την απαιτούμενη σημασία, μέχρις ότου "στεριώνει" και γίνεται μέρος μια ευρύτερης κουλτούρας.


Απορεί μετά ο Έλληνας -άντε να το γενικεύσω με μια μικρή επιφύλαξη- ο Άνθρωπος, γενικά, γιατί έγινε έτσι η κοινωνία; Αποτελούμενη από άτομα-πρόβατα που δεν έχουν τη δική τους γνώμη και τα δικά τους επιχειρήματα, που δεν μπορούν να σταθούν σε μια κουβέντα σοβαρή, που δεν μπορούν να διεκδικήσουν τα δικαιώματά τους, μα πάνω από όλα που δέχονται άκριτα, οτιδήποτε βλέπουν και ακούν -κι ούτε καν αναλύουν- στην τηλεόραση, στο διαδίκτυο, στο ραδιόφωνο, στο δρόμο, στην παρέα, από μια θεία στο χωριό, από έναν ξάδερφο στο εξωτερικό, από τον συνάδελφο στη δουλειά.


Σου λέει: "Εμένα μου το είπε ο Μπάμπης από την Αμερική." ή "Μίλησα με την Μαριγώ στο χωριό και μου το είπε".


Ωραία, στο είπε και το άκουσες, γιατί αυτό γίνεται όταν επικοινωνούν δύο άνθρωποι. Είσαι σίγουρος ότι όντως ισχύει αυτό που έμαθες; Κάνε μια έρευνα, ψάξε, μάθε, πληροφορήσου, απόκτησε τη δική σου άποψη και τα δικά σου επιχειρήματα. Θες να είσαι ένας άνθρωπος ελεύθερος και ανεξάρτητος από όλους και όλα; Τότε μάθε! Διάβασε, δες, άκου, διασταύρωσε, ξαναδιάβασε, ξαναδές, ξανάκου, κατέληξε στο δικό ΣΟΥ συμπέρασμα, από τις δικές ΣΟΥ γνώσεις!


Μόνο έτσι θα καταφέρεις να σταθείς απέναντι στον οποιοδήποτε ή στο οτιδήποτε, να καταρρίψεις όλα σου τα εμπόδια, να αγγίξεις τη δική σου ευτυχία, όπως εσύ την ονειρεύεσαι, να γίνεις αυτός ο ελεύθερος και ανεξάρτητος άνθρωπος που δικαιούσαι, αξίζεις και ΠΡΕΠΕΙ να γίνεις!


Μια κοινωνία μπορεί να είναι δυναμική, μόνο αν τα μέλη της γνωρίζουν τα δικαιώματά τους, μόνο αν ξέρουν να διεκδικούν, μόνο αν είναι "γνωστικοί" άνθρωποι.


Άλλωστε, όπως είπε και ο Φράνσις Μπέικον (το γκούγκλαρα, δε θα το κρύψω, αλλά να μια επιπλέον γνώση που απέκτησα σήμερα):


"Η ΓΝΩΣΗ ΕΙΝΑΙ ΔΥΝΑΜΗ"


Και ποιος θέλει να είναι αδύναμος; Εγώ πάντως όχι και ξέρω πως ούτε εσύ θέλεις, γιατί δεν είσαι. Κάποιος άλλος σε έκανε να το πιστέψεις!


Και στην τελική, αν θέλουμε η κοινωνία μας να αλλάξει, ας φροντίσουμε να της προσδώσουμε δύναμη. Πώς θα το καταφέρουμε αυτό; Με το "να γίνουμε εμείς η αλλαγή που θέλουμε να δούμε στον κόσμο". Ας αποκτήσουμε πρώτα εμείς δύναμη, κατακτώντας όσα περισσότερα σκαλοπάτια της Γνώσης μπορούμε.

____________________________________________________________________________________________


Μην ξεχάσεις να μοιραστείς μαζί μου τις δικές σου σκέψεις, είτε αφήνοντας ένα σχόλιο, είτε με προσωπικό μήνυμα, να κάνεις like και share, να βρεις το "Skepsis by Athanasia" στο Facebook και στο Instagram, να εγγραφείς στο newsletter, ή μην κάνεις και τίποτα βρε παιδί μου. Μου φτάνει που ήσουν εδώ! Γενικά είσαι ελεύθερος/η/ο να κάνεις ό,τι θέλεις!


Εγώ εδώ σε αποχαιρετώ και θα τα ξαναπούμε την Κυριακή στις 15:00. Μέχρι τότε να κάνεις τον κόσμο μας καλύτερο και να εκφράζεσαι ελεύθερα!


Σε ευχαριστώ που ήσουν για μια ακόμα φορά στο "Skepsis by Athanasia"!

42 views